OPERESHENI KIBITI-SURA YA 3
OPERESHENI KIBITI
Sura ya 3: Familia ya Mshale
Kijiji cha Mshale kilikuwa mbali na kelele za barabara kuu.
Kilijificha pembezoni mwa mapori makubwa ya akiba ya Kibiti, mahali ambapo miti mirefu, miembe, minazi na vichaka vizito vilitengeneza ukuta wa kijani ulioizunguka jamii ndogo ya wakulima na wavuvi.
Kwa watu wa nje, Mshale kilikuwa kijiji kidogo kisicho na umaarufu wowote.
Lakini kwa watu wake, kilikuwa dunia nzima.
Hapo ndipo ilipokuwa nyumba ya Mzee Juma.
Mzee Juma alikuwa mzee wa makamo aliyeheshimika kwa busara zake, ukimya wake na uwezo wake wa kusuluhisha migogoro ya watu bila kupaza sauti. Alikuwa si tajiri wa fedha, lakini alikuwa tajiri wa heshima.
Mke wake, Mama Neema, alikuwa mwanamke mwenye moyo mpole lakini mwenye nguvu ndani. Alijulikana kwa kupika chakula kitamu, kutibu watoto kwa dawa za asili, na kuwasaidia wanawake wa kijiji wakati wa shida.
Familia yao ilikuwa na watoto watatu.
Rehema, binti mkubwa, alikuwa mchapakazi. Alimsaidia mama yake kazi za nyumbani na biashara ndogo ya mboga.
Asha, mdogo wao wa mwisho, alikuwa na miaka kumi tu. Alipenda kucheza chini ya miembe, kukimbizana na watoto wenzake na kuuliza maswali mengi kuliko majibu yaliyokuwa yakipatikana.
Na kisha kulikuwa na Baraka.
Kijana wa miaka ishirini na miwili.
Mrefu.
Mwenye misuli iliyojengwa na kazi za shamba, si mazoezi ya mjini.
Macho yake yalikuwa ya mtu anayesoma zaidi ya kile kilicho mbele yake.
Tofauti na vijana wengi wa rika lake, Baraka alikuwa na uwezo wa ajabu wa kutambua alama za msituni.
Aliweza kujua mnyama amepita muda gani kwa kuangalia nyayo zake.
Aliweza kutambua mwelekeo wa upepo kwa harufu ya majani.
Aliweza kusikia sauti ndogo kwenye vichaka na kujua kama ni ndege, nyoka au mtu.
Ujuzi huo hakujifunza darasani.
Alijifunza kutoka kwa baba yake.
Mzee Juma: Baraka, msitu huwa hauko kimya bila sababu.
Mzee Juma: Ukiona kimya kimezidi, ujue kuna kitu kimejificha.
Maneno hayo yalikuwa yakibaki kichwani mwa Baraka kila alipokuwa porini.
Kwa miaka mingi, familia ya Mshale ilikuwa mfano wa upendo na mshikamano.
Hawakuwa na mengi, lakini walikuwa na kitu ambacho wengi walitamani.
Amani.
Asubuhi moja, Baraka aliondoka mapema kuelekea bonde la mbali lililopakana na mto.
Alikwenda kuvuna mpunga na kuandaa nyavu zake za uvuvi kwa msimu mpya.
Safari hiyo haikuwa rahisi.
Ilitakiwa kutembea kwa saa nyingi kupitia njia nyembamba za pori, kuvuka vijito vidogo na kulala kwenye kibanda cha muda karibu na bonde.
Kazi ilimchukua siku mbili.
Lakini hakulalamika.
Moyoni mwake, alikuwa na furaha.
Aliwaza jinsi atakavyorudi nyumbani akiwa na gunia la mpunga na kikapu cha samaki wabichi.
Alimwona Asha akiruka kwa furaha.
Asha: Kaka Baraka, leo niletee samaki mkubwa kuliko wote!
Aliwaza Rehema akimcheka kwa kuwa na matope miguuni.
Aliwaza Mama Neema akipokea samaki na kuanza kupanga chakula cha jioni.
Aliwaza Mzee Juma akikaa nje ya nyumba yao, akimtazama kwa fahari bila kusema mengi.
Ndiyo furaha aliyokuwa nayo Baraka alipokuwa anarudi jioni ya siku ya pili.
Lakini kadiri alivyokaribia kijiji, furaha ile ilianza kupotea taratibu.
Kwanza aligundua kitu kimoja kisicho cha kawaida.
Ndege hawakuwa wakiimba.
Kwa Baraka, hilo lilikuwa onyo.
Kisha akasikia harufu ya moshi.
Siyo moshi wa mapishi.
Siyo moshi wa kuni zinazowaka chini ya sufuria.
Huu ulikuwa moshi mzito wa vitu vilivyoungua vibaya.
Moshi wa majivu.
Moshi wa nyumba.
Moshi wa maafa.
Baraka alisimama kwa sekunde chache.
Moyo wake ulianza kudunda kwa nguvu.
Kisha akaanza kutembea haraka.
Hatua zake zikageuka kuwa kukimbia.
Kikapu cha samaki kikagonga ubavuni mwake.
Gunia dogo la mpunga likaanza kumuelemea begani.
Lakini hakujali.
Alikimbia.
Alipofika kona ya mwisho kuelekea boma la familia yao, miguu yake iliganda.
Alisimama kama mtu aliyepigwa na radi.
Nyumba yao haikuwepo tena kama alivyoiacha.
Nyumba ya matofali ya udongo na paa la nyasi, nyumba iliyobeba kicheko, chakula cha pamoja, sauti ya Asha na ushauri wa Mzee Juma, ilikuwa imebaki magofu yanayofuka moshi.
Milango ilikuwa imevunjwa vipande vipande.
Vyombo vya jikoni vya Mama Neema vilikuwa vimetawanyika chini.
Chungu cha kupikia kilikuwa kimepasuka.
Kijiko kikubwa cha mbao kilikuwa kimelala kwenye majivu.
Khanga ya Mama Neema ilikuwa imening'inia kwenye tawi la mti ikiwa imechanika.
Hakukuwa na sauti.
Hakukuwa na Asha.
Hakukuwa na Rehema.
Hakukuwa na Mama Neema.
Hakukuwa na Mzee Juma.
Kulikuwa na ukimya wa kutisha.
Ukimya ambao haukuwa wa amani.
Ulikuwa ukimya wa baada ya maafa.
Sauti dhaifu: Baraka...
Sauti dhaifu: Baraka, mwanangu...
Baraka aligeuka kwa haraka.
Sauti ilitoka nyuma ya kichaka cha migomba.
Alikimbia kuelekea huko.
Ndipo alipomwona Mzee Salim, jirani yao wa karibu, akiwa amekaa chini, mgongo wake ukiegemea shina la mgomba.
Mzee huyo alikuwa ameshika mkono wake uliokuwa na jeraha.
Damu ilikuwa imekauka kwenye ngozi yake.
Macho yake yalikuwa mekundu kwa machozi na hofu.
Baraka: Mzee Salim! Kuna nini kimetokea hapa?
Baraka: Familia yangu iko wapi?
Sauti yake ilitetemeka.
Si kwa woga.
Bali kwa hasira iliyochanganyika na maumivu.
Mzee Salim alimshika mkono kwa nguvu kadiri alivyoweza.
Mzee Salim: Walikuja usiku, Baraka...
Mzee Salim: Wale watu wa msituni.
Mzee Salim: Wenye silaha.
Baraka alihisi koo lake likikauka.
Baraka: Baba yangu?
Mzee Salim alishusha macho.
Mzee Salim: Mzee Juma alijaribu kupambana nao.
Mzee Salim: Alisimama mbele ya familia yake.
Mzee Salim: Hakukubali waondoke nao kirahisi.
Baraka alibana ngumi.
Baraka: Wakamfanya nini?
Mzee Salim alimeza mate kwa shida.
Mzee Salim: Walimpiga sana.
Mzee Salim: Lakini hakufa mbele yetu.
Mzee Salim: Walimchukua.
Baraka alipumua kwa nguvu.
Baraka: Mama?
Baraka: Rehema?
Baraka: Asha?
Machozi yalijaa machoni mwa Mzee Salim.
Mzee Salim: Waliwachukua wote.
Mzee Salim: Baba yako, mama yako Neema, Rehema na Asha mdogo.
Mzee Salim: Wamewapeleka msituni kuelekea kaskazini.
Baraka alihisi dunia ikizunguka.
Alitazama msitu uliokuwa upande wa kaskazini.
Msitu ambao zamani aliujua kama sehemu ya uwindaji, mazao na njia za siri.
Sasa ulionekana kama mdomo mkubwa uliomeza familia yake.
Mzee Salim: Walisema wanahitaji watu wa kuwatumikia.
Mzee Salim: Kuwabebea mizigo.
Mzee Salim: Kuwaonyesha njia.
Mzee Salim: Sisi tuliosalia tulikimbia mafichoni.
Baraka hakujibu.
Alitazama magofu ya nyumba yao.
Kisha akainama na kuokota kipande cha mbao kilichoungua.
Alikishika mkononi.
Majivu yalimchafua viganja.
Aliona kipande kidogo cha utepe wa Asha pembeni ya mlango ulioteketea.
Utepe wa rangi ya bluu.
Asha alikuwa akiupenda sana.
Baraka aliuchukua taratibu.
Ndipo machozi yalipomshinda.
Yalitiririka kimya kimya.
Hakulia kwa sauti.
Lakini ndani yake, kitu kilivunjika.
Na kitu kingine kikazaliwa.
Hofu iliyokuwa imepandwa Kibiti, sasa ilikuwa imegusa moyo wa mtu ambaye aliujua msitu kuliko wengi.
Baraka alipiga magoti mbele ya mabaki ya nyumba yao.
Alichukua kiganja cha majivu yaliyokuwa bado na joto.
Akayabana mkononi.
Baraka: Baba...
Baraka: Mama...
Baraka: Rehema...
Baraka: Asha...
Sauti yake ilikuwa ya chini.
Lakini ilikuwa imara.
Baraka: Naapa mbele ya Mungu...
Baraka: Nitawatafuta.
Baraka: Na nitawarudisha nyumbani.
Akainuka polepole.
Upepo mkali ukapita kwenye magofu.
Majivu yakaruka hewani kama kumbukumbu zilizochomwa moto.
Mbali ndani ya msitu, ndege waliruka kwa mshangao.
Baraka akatazama kaskazini.
Mahali ambapo familia yake ilikuwa imepelekwa.
Mahali ambapo Jabari alikuwa amejificha.
Hakujua kuwa safari aliyokuwa anaenda kuianza ingembadilisha milele.
Na hakujua kuwa muda si mrefu angekutana na watu ambao nao walikuwa wanamtafuta Jabari.
Watu waliokuja Kibiti kwa operesheni ya siri.
Operesheni ambayo ingeandika historia.